Dojrzewanie p??ciowe ch??opc??w i m???czyzn

Dojrzewanie p??ciowe ch??opc??w i m???czyzn

Andrologia to nauka, kt??ra zajmuje si? budow? i funkcj? m?skich narz?d??w p??ciowych, schorzeniami tych narz?d??w i ich leczeniem, a tak??e ocen? zdolno??ci do rozmna??ania i jej zaburzeniami. Obejmuje ona dwa przedzia??y wiekowe, tj. 20-45 lat, a tak??e po 50. roku ??ycia.

Estrogeny, czyli ??kobiece? hormony.
Dlaczego o pocz?tkach rozwoju p??odu m?skiego decyduj? estrogeny (hormony uwa??ane za kobiece)? One jako pierwsze stymuluj? o??rodki w m??zgu do produkcji odpowiednich hormon??w, odpowiedzialnych za rozw??j p??odu i jego p??e?. Podobnie o rozwoju i dojrzewaniu plemnik??w (atrybutu m???czyzny) decyduj? tak??e estrogeny. Specjalistyczne badania (immunochemiczne) wykaza??y, ??e ca??y proces produkcji plemnik??w jest zale??ny od obecno??ci estrogen??w i ich specyficznych receptor??w: alfa i beta, koniecznych do ich dzia??ania, a obecnych w ??fabryce? produkuj?cej plemnik – kanalikach plemnikotw??rczych.

Estrogeny powstaj? z testosteronu, ale aby mog??y powsta?, musz? by? obecne pewne enzymy (aromataza), kt??re dokonaj? tej przemiany. Ich obecno??? w kanalikach plemnikotw??rczych tak??e potwierdzi??y liczne badania. Tak??e te ??kobiece? hormony – estrogeny, maj? decyduj?cy wp??yw na zatrzymanie wzrostu ko??ci d??ugich w odpowiednim czasie.

Wytwarzanie plemnik??w.
Dlaczego produkcja plemnik??w zaczyna si? dopiero w wieku 11-13 lat (w zale??no??ci od r????nych czynnik??w ??rodowiskowych czy geograficznych), a w??wczas stanowi? one dla organizmu rozwijaj?cego si? m???czyzny ??obcy element? ? Je??eli ju?? w pe??ni sprawny uk??ad immunologiczny ch??opca ??dowie si?? o obecno??ci plemnik??w, wytworzy swoiste przeciwcia??a, kt??re mog? stwarza? wiele problem??w w prokreacji. Dzieje si? tak w??wczas, gdy dojdzie do uraz??w, stan??w zapalnych j?der.

Po co m???czyzna produkuje miliony plemnik??w dziennie, skoro do zap??odnienia potrzebny jest tylko jeden?! Produkcja jest wyj?tkowa – trzy tysi?ce plemnik??w na sekund?. U kobiet od pocz?tku wiadomo ile jajeczek jest przewidzianych do zap??odnienia. Po co m???czyzna produkuje kilkadziesi?t razy wi?cej testosteronu ni?? kobieta, skoro tak naprawd? do dzia??ania wykorzystuje od 0,5 do 2% ca??kowitej wytworzonej puli? Pozosta??y testosteron jest zwi?zany z bia??kami i praktycznie nie dzia??a w sferze prokreacji.

Dlaczego j?dra m???czyzny s? ??wyprowadzone na zewn?trz? jego cia??a (zwi?kszona szansa na uszkodzenie) i musz? by? ??przechowywane? w temperaturze o 1 stopie?? ni??szej ni?? temperatura jego cia??a? Po co m???czy??nie prostata (gruczo?? krokowy), skoro jego jedyne dzia??anie to up??ynnienie ejakulatu (m?skiego nasienia), a w p????niejszym wieku okazuje si? najwi?kszym problemem i zagro??eniem dla starszego pana?

Ka??dy p????d jest pocz?tkowo wyposa??ony w struktury dla obu p??ci. Rozw??j, r????nicowanie wewn?trznych i zewn?trznych narz?d??w p??ciowych zale??? od czynno??ci j?dra p??odowego. W czasie rozwoju p??odowego najwcze??niej rozwijaj?cym si? systemem jest system hormonalny, z jego g????wnym hormonem – testosteronem, ale ??uruchomienie? tego systemu jest zale??ne od estrogen??w. Testosteron jest wydzielany ju?? od 8. tygodnia ??ycia p??odowego przez kom??rki Leydiga, kt??re znajduj? si? w j?drze p??odowym.

Odst?pstwa w rozwoju narz?d??w p??ciowych.
Jednak na poszczeg??lnych etapach rozwoju mog? pojawi? si? nieprawid??owo??ci w budowie i prawid??owym funkcjonowaniu narz?d??w p??ciowych. Wa??ne jest, aby po urodzeniu ch??opiec zosta?? przebadany w zakresie budowy narz?d??w p??ciowych. W wieku 2 lat w worku mosznowym powinny by? obecne dwa j?dra. W razie nieprawid??owo??ci ch??opiec powinien by? obserwowany i w razie konieczno??ci odpowiednio leczony (leczenie hormonalne lub operacyjne).

Nieprawid??owa lokalizacja j?der u ch??opca mo??e zosta? naprawiona. Niezst?pione j?dro – wn?trostwo, to stan, w kt??rym j?dro po jednej lub obu stronach pozostaje poza moszn?. Zaniedbanie takiego stanu mo??e prowadzi? do powa??nych nast?pstw – problem??w z p??odno??ci? czy nawet rozwoju proces??w nowotworowych.

Dojrzewanie.
Bardzo wa??ny jest okres, kiedy ch??opiec zaczyna dojrzewa?, czyli 11.-13. rok ??ycia. Nast?puje w??wczas wiele zmian – zmiany w budowie cia??a, pojawia si? ow??osienie typowe dla m???czyzny, zmiana g??osu. Ale najwa??niejsze, pojawiaj? si? plemniki, czyli dow??d na to, ??e kiedy?? mo??e zosta? tat?.

Okres ten tak??e wymaga pilnej obserwacji, poniewa?? proces dojrzewania u ch??opca mo??e pojawi? si? p????niej, a w??wczas musimy go po???czy? z zaburzeniem okre??lanym medycznie jako hipogonadyzm. Zdarza si? tak??e odwrotnie, wtedy mamy do czynienia z przedwczesnym dojrzewaniem p??ciowym. Szczeg??ln? rol?, pomocn? w diagnostyce tych stan??w, odgrywaj? badania hormonalne.

Badania hormonalne.
Oznaczanie tzw. hormon??w p??ciowych, kt??re wykona? mo??na w laboratoriach sieci Diagnostyka, ma du??e znaczenie w ocenie funkcjonowania u kobiet jajnik??w, a u m???czyzn j?der. Podstawowymi hormonami dla obu p??ci s?: hormon luteinizuj?cy (LH) i hormon folikulotropowy (FSH). U kobiet wa??n? rol? odgrywa oznaczanie estrogen??w i progesteronu, ale tak??e testosteronu. Du??e znaczenie dla obu p??ci ma kontrola prolaktyny. Warto??ci hormon??w s? podstawowym narz?dziem w diagnostyce p??odno??ci par.

20-45 lat i p??odzenie potomstwa.
Po okresie dojrzewania zaczyna si? czas dojrza??o??ci. Okres od 20. do 45. roku ??ycia to optymalny czas dla m???czyzny, aby udowodni? swoj? m?sko??? – zostawi? po sobie nast?pc?. Ale r????nie z tym bywa. Odk??adanie decyzji o ci???y na p????niej, zbyt rzadkie wsp??????ycie, palenie papieros??w, alkohol, nieprawid??owa waga cia??a, stres, przem?czenie, odwodnienie (po alkoholu), niedostatek snu, zaburzenia rytmu dobowego (praca w nocy), przegrzewanie j?der (k?piele, bielizna), sterydy anaboliczne, nadmierne ?wiczenia fizyczne, praca w warunkach szkodliwych (metale ci???kie, herbicydy, rozpuszczalniki organiczne, promieniowanie rtg) powoduje, ??e o problemach zwi?zanych z zaburzeniami p??odno??ci dowiadujemy si? stanowczo za p????no.

Andrologia.
Problemami tymi zajmuje si? nauka nazywana andrologi?. W latach 60. XX wieku powsta??a ona jako nowa dyscyplina medyczna. Andrologia (andros = m???czyzna i logos = nauka) obejmuje zasadniczo dwa przedzia??y wiekowe u pan??w. Pierwszy to okres rozrodczo??ci, wiek 20??45 lat, potem chwila przerwy i drugi okres – po 50. roku ??ycia. Ten drugi okres to stopniowy spadek formy, zniech?cenie – okres bardzo r????nie nazywany, m.in. m?skim przekwitaniem, czyli andropauz?, a naukowo zespo??em LOH – zespo??em p????nego hipogonadyzmu.

Andrologia, oczywi??cie, obejmuje tak??e problematyk? wieku dzieci?cego i m??odzie??czego, op????nione dojrzewanie, problemy endokrynologiczne. Andrologia wymaga wsp????pracy z lekarzami innych specjalno??ci: urologami, endokrynologami, seksuologami i, oczywi??cie, z ginekologami – w przypadku problem??w zwi?zanych z p??odno??ci? pary.

M???czyzna nie ma przypisanego swojego lekarza specjalisty, chocia?? czasami uznawany jest za takiego urolog (ale to tylko z powodu prostaty). Urologia to specjalizacja og??lnodost?pna (tak??e dla pa??). Urolog??w jest w Polsce kilkuset i na wizyt? u nich potrzebne jest skierowanie od lekarza rodzinnego.

M???czyzna – ??okaz zdrowia? najcz???ciej nie korzysta z rad specjalisty, robi to dopiero na wyra??n? pro??b? partnerki, w wyniku pojawiaj?cych si? problem??w. To, ??e panowie mog? zadowoli? seksualnie swoje partnerki, nie jest r??wnoznaczne z ich zdolno??ci? do zap??odnienia i posiadania potomstwa. To pierwszy moment, kiedy m???czy??ni u??wiadamiaj? sobie, ??e mog? mie? problem ze zdrowiem nie odczuwaj?c ??adnych dolegliwo??ci.

Close-up of couple's feet at luxury resort

Close-up of couple’s feet at luxury resort

dziecko

mezczyzna_cwiczy

Og??lnopolska sie? laboratori??w medycznych Diagnostyka przez 2 lata prowadzi kampani? pt. ??Jestem kobiet? i dbam???, z kt??rej do tej pory skorzysta??o i zarejestrowa??o si? na stronie akcji prawie 50 tys. os??b. Jej celem jest popularyzacja bada?? profilaktycznych, od wieku dzieci?cego, a?? do p????nej staro??ci, a skierowana jest do kobiet, gdy?? zwykle to one dbaj? o zdrowie nie tylko swoje, ale i domownik??w. W 2014 i pierwszej po??owie 2015 odbywa??y si? trzy etapy po??wi?cone kolejno: samym kobietom, ich partnerom, a tak??e kobietom i ich dzieciom. Natomiast 1 wrze??nia tego roku rozpocz??? si? IV, ostatni etap kampanii, kt??ry skierowany jest do rodzic??w kobiet. W jego ramach kupi? mo??na bon na pakiet przekrojowych bada?? dla os??b dojrza??ych, tj. na 15 bada?? dla kobiet lub 12 dla m???czyzn, kt??ry po 70% zni??ce kosztuje 70 z??.

Aby uzyska? bon na badania wystarczy zarejestrowa? si? na stronie kampanii kobieta.diagnostyka.pl i odpowiedzie? na pytanie ??dlaczego bior? udzia?? w kampanii?. Dodatkowo do wygrania s? atrakcyjne nagrody: tygodniowy pobyt dla ca??ej rodziny w domu wakacyjnym z oferty Novasol w wybranym kraju i wybranym terminie, dwa 14-dniowe pobyty dla 2 os??b z wy??ywieniem, konsultacj? lekarsk? i 5 zabiegami dziennie w Hotelu S??oneczny Zdr??j Medical SPA&Wellness w Busku Zdroju, 3 iPady Air 2 od sieci Plus, a tak??e 20 luksusowych zestaw??w naturalnych kosmetyk??w Secret Soap Store. Vouchery mo??e pobra? ka??dy do ko??ca listopada, kiedy to zako??czy si? ten etap kampanii, natomiast badania nale??y zrealizowa? do ko??ca roku, dlatego mo??e to by? prezent miko??ajowo-gwiazdkowy dla senior??w.

dr n. med. Leszek Bergier

Top